İşte bugün hayatını kaybeden 9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel’in Türk siyasi tarihine damga vurmuş sözleri.

NERESİNİ SIKACAKTIM ?

60’lı yıllar… Kıbrıs meselesi nedeniyle İngiltere’yle Türkiye’nin arası kötü. Tam da bu sırada Demirel İngiltere’ye ziyarete gidiyor. Dönüşte gazetecilerle arasında geçen diyalog ise şöyle:

-Efendim, neden İngiliz Dışilişkiler Bakanı’nın elini sıktınız?
-Neresini sıkacaktım kardeşim.

BENZİN VARDI DA BİZ Mİ İÇTİK ?

Süleyman Demirel’in, zamanında benzin yokluğu hakkında kendisine gazetecilerden yönelen sorulara verdiği efsanevi cevap.

Bu cevap şöyle devam etmiştir: Su mu daha değerlidir benzin mi? Tabii ki su, benzin içilmez ama su içilir.

EGE ZATEN BİR GÖL DEĞİL

Demirel Başbakan. 12 ada konusunda Yunanistan ile yine sorun yaşanmış, karşılıklı kılıçlar çekilmiş. Ertesi gün kabine toplanmış ve toplantı uzun saatler sürmüş. Dışarıda gazeteciler merakla yapılacak olan açıklamayı bekliyor:

– Sayın Başbakan, Yunanistan Ege Denizi’nin bir Yunan gölü olduğunu iddaa ediyor. Cevabınız ne olacak?
– Ege bir Türk gölü değildir. Ege bir Yunan gölü de değildir. Ege zaten bir göl de değildir!!!

70 SENTE MUHTACIZ !

Türkiye’de 70’lerin sonunda yaşanan ekonomik krize atfen sarf edilmiştir. Demirel, dış ticaret açığındaki artışı ve döviz darboğazını bu sözle ifade etmiştir.

MİLLİYETÇİLER ADAM ÖLDÜRÜYOR DEDİRTEMEZSİNİZ !

Süleyman Demirel 1975 yılında kurulan 1. Milliyetçi Cephe hükümetinde yeniden başbakan oldu.

Koalisyon hükümetini yürütebilmek için Necmettin Erbakan liderliğindeki Milliyetçi Selamet Partisi (MSP) ve Alparslan Türkeş liderliğindeki Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) yandaşlarının militan bir biçimde kadrolaşmalarına göz yumduğu iddia edilir. 1979’da MHP ve MSP’nin dışarıdan desteklediği bir azınlık hükümeti kuran Demirel, özellikle sağ-sol çatışmalarının doruğa çıktığı ve General Kenan Evren liderliğindeki askerî cuntanın yönetime el koyduğu 12 Eylül 1980 tarihine kadar başbakanlığını sürdürdü. Bu dönemdeki, “Bana milliyetçiler adam öldürüyor dedirtemezsiniz” sözleri Demirel’in o dönemde katı siyasî tutumuna iyi bir örnektir.

KİMİN AKLINA GELİR PATLAYACAĞI

Kırıkkale’de cephane fabrikası patlamıştır. neden önlem alınmadığı gazete manşetlerininden inmezken Demirel kendi uslübuyla olayı değerlendirir: Kimin aklına gelir patlayacagı?

YOLLAR YÜRÜMEKLE AŞINMAZ

Demirel bu sözü, 8 kasım 1968’de AP Ankara İl Kongerisinde sokaklara dökülen halk için söylemiştir. Daha sonra da “kimse beni yanlış çıkarmak için , bakalım yollar yürümekle eskir mi diyerek daha fazla yürümemiştir” diye geliştirmiştir.

DERİN DEVLET NEDİR ?

Muhabir: Efendim, derin devlet nedir?

Demirel: Derin devlet, normal devletin raydan çıkmış halidir.

DÜN DÜNDÜR BUGÜN BUGÜNDÜR

12 Mart askerî muhtırası ile askerî darbe yapılmış, Demirel istifa etmiştir. Demirel, dönemin Genel Kurmay Başkanı Semih Sancar ile görüştüğünü inkar etmiş, ertesi gün ise itiraf etmiştir. Bir gazetecinin “ama dün görüşmedik dediniz” hatırlatması üzerine, “dün dündür bugün bugündür” demiştir. Kimileri bu söylemi sürekli olarak dengelere göre oynamak, ortama göre siyaset yapmak olarak nitelendirmiş ve bu tür “sıradışı siyaset anlayışı”nın Demirel’de özdeşleştiğine dikkat çekmiştir.

1972 yılında Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan’ın idam kararları mecliste onaylanırken AP lideri Demirel’in karara ilk onay verenlerden olduğu kaydediliyor. Uzun yıllar sonra Demirel “içinin sızladığını ve siyasî sorumluluğu olmadığını” söylemiş, ancak dönemin gazeteci/yazar/aydın tanıkları, Demirel ve Adalet Partisi’nin “mecliste idamlara direnmedikleri, tam tersine idamların gerçekleşmesi için iştahla çalıştıkları” tezini savundular.

PKK’NIN ATEŞKES İLANI

“Kan döken insanlar ‘biz kan dökmekten vazgeçtik’ derlerse, ‘iyi yaptınız, alın size bir mükâfat verelim’ denmesi mümkün değil. Kan döken insanlara ‘aman vazgeçmeyin, kan dökmeye devam edin’ demek de mümkün değil. Kan döken insanlar bundan vazgeçerlerse, bu iyi olmadı demek de mümkün değil.”

ECEVİT ÜÇÜNÜ KAYBEDER

Dört kaz teslim etsen, akşama üçünü kaybedip gelir (1980 öncesinde Bülent Ecevit’e)

ENKAZ DEVRALDIK

Artık bu cümleyi sarf etmeyen hükümet kalmadı. Seçilir seçilmez ilk olarak “enkaz devraldık” diyorlar ama bu cümleyi siyasi hayatımıza ilk sokan Demirel’in ta kendisidir…

KIRK GÜNDE KABAK YETİŞMEZ

Kırk günde kabak yetişmez.(1978 de CHP’nin 40 günde Türkçe bilmeyen öğretmenleri alıp öğretmen yapması için demiştir.)

TEK KELİMEYLE İYİ, İKİ KELİMEYLE İYİ DEĞİL

Demirel’in eski tayfasının bulundugu bir ortamda bir gazeteci sorar, ” Sayın Demirel, Türkiye’nin durumunu tek kelimeyle özetler misiniz?”

Demirel: iyi..

Herkes şaşırır, Demirel mevcut duruma iyi demiştir sonuçta. Ama devam eder.

Demirel: Ama iki kelimeyle özetlememi isterseniz “iyi değil”..

O KÖPRÜYÜ BEN YAPTIM

Üniversite ziyaretlerinden birinde sol görüşlü bir öğrenci Demirel’i sıkıştırmaya çalışır.
– Türkiyede yapılan her türlü işi sahiplenmek gibi bir adetiniz var…
– Sen nerde oturuyorsun?
– Niye ki? Kadıköyde!
– Hah işte buraya her gün gelmek için üstünden geçtiğin köprü var ya
– Ee evet
– Onu işte ben yaptım!

TÜRKİYE AB ÜYESİ OLACAKTIR

“Avrupa Birliği’ne girmek isteyenler sınava alınıyor. Bulgaristan sınava giriyor, ‘atom bombası ne zaman atıldı’ diye soruluyor. ‘1945’ diyor, ‘geçtin’ deniyor.

Daha sonra romanya sınava giriyor. ‘atom bombası nereye atıldı’ deniyor, ‘Japonya’ diyor, ‘sen de geçtin’ deniyor.
Türkiye’ye sıra gelince ‘atom bombası atıldıktan sonra ölenlerin isimleri, soyadları, doğum yerleri, mesleklerini söyle’ deniyor. Şartlar ne kadar ağır olursa olsun Türkiye ve Avrupa sıkıntıları aşacaktır ve Türkiye, AB’nin tam üyesi olacaktır.”

BİNAENALEYH ŞAPKAYI KAPTIRMAM

Demirel, 90’lı yıllarda seçim meydanlarında, simgeleşen fötr şapkasını almak isteyen bir vatandaşa “Binaenaleyh şapkayı kaptırmam” diyerek engel olmuştu.