Isparta’nın ürünlerine de destek verilmeli

Isparta Makine Mühendisleri Odası (MMO) Başkanı Hasan Akıllı, Isparta’nın önemli tarım ürünü olan gül, elma ve kirazın teşvik sistemine alınması gerektiğini belirterek, çay ve fındıkta olduğu gibi bu üç ürünün stratejik ürün kapsamına dahil edilerek desteklenmesi gerektiğini ifade etti.Isparta, gerek elma gerek gül gerekse de kiraz üretiminde Türkiye’nin önde gelen illerinden. Ancak ilimize uğramayan teşvik nedeniyle bu ürünlerin ihracatında büyük sıkıntılar yaşanıyor. Özellikle elmada yeni hasada sayılı günler kala depolar hala dolu. Bu durum üreticileri maddi açıdan oldukça fazla etkiliyor. Türkiye’de çay ve fındıkta olduğu gibi gül, kiraz ve elmanın da stratejik ürün kapsamına alınması gerektiğini belirten MMO Başkanı Hasan Akıllı, “Türkiye olarak Fındık üretiminde yılda 654 bin ton ile nasıl dünya birincisi isek gül yağı üretiminde de Isparta ili olarak dünya birincisiyiz. Dünya gül yağı ihtiyacının 2/3’ü Isparta’dan ihraç edilmektedir. Yine yıllık 700 – 750 bin ton elma üretimi ile Türkiye genelinde %22’lik dilim ile ilk sırada yer alıyoruz. Kirazda da durumumuz çok iyi ama ihracatta hak ettiği konumda değil. Isparta’nın önemli tarım ürünü olan gül, elma ve kiraz mutlak ve mutlak teşvik sistemine alınmalıdır.” diye konuştu.

HİBE KREDİLERİNDEN İSTİFADE EDİLMELİ

Isparta’nın tarım ve hayvancılık yönünden birçok ilden daha avantajlı olduğunu dile getiren Akıllı, bu konuda üreticilerin bilinçlendirilmesi gerektiğini hatta BAKA ile iş birliği yapılarak üniversiteden de gerekli yardım alınarak birçok destek projeleri üretmesi ve hibe kredilerinden de istifade edilmesinin Isparta tarımını daha güçlü hale getireceğini söyledi.

Isparta’nın teşvikten yararlanamadığını aktaran Akıllı, “Isparta 3. Bölgeden entegre hayvancılık bölgesi ilan edilmesine rağmen teşvikten asla nasibini alamamıştır. Avrupa birliği ülkelerinde tarım ürünlerinin %97’si fiyat politikaları ile korunmakta olup Türkiye’de 1980’den bu yana maalesef bu düşüştedir. Gıda sanayisinin dünya boyutunda ticaret hacmi 3,3 trilyon dolar seviyesindedir.” dedi.

İHRACAT İÇİN TEŞVİK ÖNEMLİ

Isparta’da elma ihracatında sıkıntı yaşandığını ifade eden MMO Başkanı Akıllı, “Isparta yıllık 700 – 750 bin ton elma üretimi ile Türkiye genelinde %22’lik üretimi ile ilk sırada yer almaktadır. Isparta’yı %11 üretimi ile Niğde %9 ile Denizli %8 ile Antalya %0.88 ile Amasya takip etmektedir. Dünyada yılda 18 milyon ton elma üretimi yapılmaktadır. Türkiye ABD ve Çin’den sonra dünya üretiminin %A ‘ünü üreterek 3. Sırada yer almaktadır. Türkiye’ de yetişen elmanın da ortalama dörtte birlik kısmı Isparta’da üretilmektedir. Elma ihracatı için mutlaka teşvik alınmalıdır. Ayrıca yeni Pazar arayışları yapılmalıdır. Üretimin teşviki için ticaret bakanlığı ile problemler çözümlenerek ihracatını özendirme noktasına getirilmelidir. Ayrıca elma suyu üretimi ile kurutulmuş elma sanayi yatırımları için müteşebbislerle irtibata geçilmeli onlara yer temininde kolaylıklar sağlanmalı ve hatta yılda belli bir kapasite tahsisi için tarım ziraat kooperatifleri ile ikili ilişkilere yönlendirilmelidir. Elma üreticileri hayatlarından çok da memnun değildirler.” şeklinde konuştu.

ÇALIŞANLAR MUTLU DEĞİL!

Tarım çalışanlarının her 4’ünden birinin bu işi bıraktığını, kalanların ise mecburluktan yaptığını belirten Akıllı şöyle devam etti; “Dünya da karaların %10,7’si işlenebilir tarım arazisi olmakla birlikte bu oran Türkiye’de %35,6 Isparta’da ise %18 civarındadır. Maalesef Türkiye’de 24.974.000 çalışan nüfus 2.801.000 işsiz olmakla birlikte tarımda çalışanların milli gelirden aldıkları pay sanayide çalışanların ancak 1/3’ü kadardır. Türkiye’de tarımda çalışan insanlar için istihdam payı %34 almakla birlikte GSMH aldıkları pay ancak %11’dir. Tarım sektöründe beklentilerin olmamasından dolayı Türkiye’de son yılda tarımdan ayrılan 1 nüfus 1.777.000’dir. Kısacası her dört çiftçiden biri işini terk etmiştir. Isparta genelinde de yapılan araştırmalar bu oran doğrultusundadır. Tarımda çalışanlar çok mutlu ve refah değillerdir. Tabi ki komşumuz Burdur’da günlük 920 ton süt üretimi varda süt üreticileri çok mu mutlular? Hayır, onlarda mecburiyetten yapıyor. Isparta’da da gül ve elma üreticileri hayatlarından çok memnun değillerdir.”

STRATEJİK ÜRÜN KAPSAMINA ALINMALI

Türkiye’ gül, elma ve kiraz üretiminde önemli bir paya sahip olan Isparta, ne yazık ki istenildiği gibi etkili olamıyor. Çünkü ürünlerin iç ve dış pazarlara sunulmasında sıkıntılar yaşanıyor. Üretici ürününü istediği fiyata elinden çıkaramıyor. Teşvikten de yararlanamayınca durum her geçen yıl daha da kötüye gidiyor. Kiraz ihracatında istenilen yere ulaşılamadığını söyleyen MMO Başkanı Hasan Akıllı, “Türkiye’de olduğu gibi Isparta’da tarımda çalışan insanlar elektriğin KW’nı AB ülkelerine göre 4,5 kata satın almaktadırlar. Kiraz üretimi Isparta’ da bir hayli iyi seviyededir ve hatta üretim miktarı tam belli olmamasına rağmen dünya üretiminde ikinci sıradadır. Buda teşvik kapsamı dışındadır. Kiraz’da ihracatta hak ettiği yeri almalıdır. Isparta’nın önemli tarım ürünü olan gül, elma ve kiraz mutlak ve mutlak teşvik sistemine alınmalıdır. Türkiye’de çay ve fındık nasıl stratejik ürün kapsamında ise bunlarında stratejik ürün kapsamına alınarak desteklenmesi gerekir. Türkiye olarak Fındık üretiminde yılda 654 bin ton ile nasıl dünya birincisi isek gül yağı üretiminde de Isparta ili olarak dünya birincisiyiz.” dedi.

FAZLA ÜRÜN ALMA STRATEJİSİ GELİŞTİRİLMELİ

Isparta’da yeni alanlara gül dikiminden ziyade fazla ürün alma stratejisinin geliştirilmesi ferektiğini ifade eden Akıllı şöyle devam etti; “Isparta’da yılda 6500 ton seviyesinde gül üretimi vardır. 2013 yılında verimin az olmasından dolayı bu 5000-5500 ton seviyesine gerilemiştir. Dünya gül yağı ihtiyacının- 2/3 u Isparta’dan ihraç edilmektedir. Bir kg gül yağı 7000 Euro seviyesinde olup gül üretimi artarsa yağ fiyatı düşecek gül üreticisine 4 TL/kg seviyesindeki alım ücreti otomatikman düşecektir. Burada önemli olan fazla alanlara gül dikiminden ziyade mevcut gül dikili alanlardan mümkün mertebe fazla ürün alma stratejisinin geliştirilmesi gerekmektedir.

Isparta’da bilhassa merkez Deregümü köyü ve Çünür mahalleleri çevresinde son yıllarda kapalı Örtü altı tarım olarak nitelendirilen seracılık yolu ile kesme çiçek ve sebze üretimi son derece desteklenmesi gereken zirai hadiselerdendir. Tabii ki 10 -12 yıl kadar geçmişe sahip olmasına rağmen bu konuda bir hayli mesafe kaydedilmiştir. Bunlarla ilgili ITSO- BAKA önderliğinde SDÜ ile işbirliği yaparak Ziraat Müdürlüğü desteğini alarak bu yöndeki üreticiler eğitilmeli, bilinçlendirilmen ve teşvik edilmelidir.

ANTALYA İLE İLETİŞİM HALİNDE OLMALIYIZ

Antalya’da genellikle yaz aylarında seracılık işlemi bitmiş ancak tarla bitkilerinden istifade edilmektedir. Antalya’da turizm yaz aylarında daha hareketli ve potansiyel olarak da fazladır. Onun içindir ki yaz mevsiminde bu açığın kapatılması için Isparta seracılığı çok iyi bir alternatiftir. Bu husus kesinlikle göz ardı edilmemelidir. Çünkü Türkiye’ye gelen 32 milyon turistin 10,2 milyon kadarı da Antalya’ya gelmektedir. Antalya’daki bu potansiyelden hizmet olarak, yiyecek içecek olarak ve günübirlik alternatif geziler olarak mutlaka istifade edilmelidir. Bunun içinde Antalya ticaret ve sanayi odası; turizmciler derneği, Antalya yaş sebze ve meyve ihracatçılar derneği, vs. ile mutlaka devamlı irtibat halinde olmalıdır.